Çiğ Sütün Üretim Maliyeti Açıklandı

Ulusal Süt Konseyi (USK) tarafından 1 Ekim tarihinden itibaren geçerli olmak üzere tavsiye satış fiyatı 19,60 TL/lt olarak açıklanan çiğ süt üretim fiyatının ardından Tüm Süt, Et ve Damızlık Sığır Yetiştiricileri Derneği (TÜSEDAD) Yönetim Kurulunca Ekim ayında 1 litre çiğ süt üretim maliyeti kamuoyu ile paylaşıldı.  

“Güncel veriler ve sektörün ortak aklıyla yenilediğimiz çiğ süt maliyet modeli” diye tanımlanan yeni hesaplama yönteminde TÜSEDAD Maliyet Komisyonunun varsayımları şunlar oldu:“100 baş sağmal kapasitesine sahip bir işletmeyi baz alıp, günde ortalama 30 litre süt veren bir çiftlik için maliyet hesaplamaktadır. Maliyet programı farklı sürü büyüklükleri ve süt verimleri için de hesaplama yapılacak şekilde hazırlandığından, her sürü büyüklüğü ve farklı verim düzeyleri için de hesaplama yapılabilmektedir. Aynı şekilde, çalışan personel sayısı ve hizmet alımları da sürü büyüklüğüne göre belirlenmektedir.”Geliştirilen Yeni Formülasyon

TÜSEDAD tarafından güncellenen maliyet hesaplama yöntemi, önceki çalışmalardan farklı olarak aşağıdaki temel iyileştirmeleri içerdiği dile getirilmektedir;

• Desteklemelerin dahil edilmesi: Sektör temsilcilerinin önerileri dikkate alınarak, üreticilerin aldığı çiğ süt primi ve buzağı desteklemelerinin maliyet üzerindeki etkisi de formülasyona eklenmiştir.
• Döviz bazlı analizler: Maliyetlerin uluslararası karşılaştırmalarda daha anlamlı hale gelmesi amacıyla, hesaplamalar dolar bazında da yapılmıştır.
• Genişletilmiş veri seti: Saha verileri ve piyasa fiyat hareketlerinin birlikte değerlendirildiği daha da güçlü bir veri tabanı oluşturulmuştur.
• Modelin hassasiyetinin arttırılması: Girdi maliyetlerindeki hızlı değişimlerin daha sağlıklı takip edilebilmesi için formülasyonun algoritmik yapısı güncellenmiştir.

Yeni Metodoloji

Yapılan yazılı açıklamada, “Türkiye’de çiğ süt üretim maliyetlerini daha doğru, güncel ve şeffaf biçimde ortaya koymak amacıyla uzun süredir yürüttüğümüz çalışmamızı kapsamlı bir şekilde yeniledik. Bu güncellemeyle sektörün ihtiyaçlarına daha iyi yanıt veren, kapsayıcı ve gerçekçi bir maliyet hesaplama modeli oluşturmayı hedefledik.

Şubat 2025’e kadar düzenli olarak duyurduğumuz 1 litre çiğ süt üretim maliyeti hesaplama yöntemimiz, sektör paydaşlarımızdan gelen görüş ve katkılar doğrultusunda yeniden değerlendirildi. Yapılan toplantılar, teknik analizler ve ortak akıl süreçleri sonucunda metodolojimizi güncel üretim koşullarını daha doğru yansıtan, kapsamlı ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşturduk. Bu süreci de “değişmeyen tek şey değişimin kendisidir” anlayışıyla ele alarak, tüm paydaşların güvenle referans alabileceği sağlam bir değerlendirme zemini oluşturmayı amaçladık.Bu bütüncül yaklaşım sayesinde sektör için daha gerçekçi, daha şeffaf ve karşılaştırılabilir bir çiğ süt maliyet göstergesi sunuyoruz. Geliştirme sürecinin tamamlanmasının ardından —ve her zaman olduğu gibi yeni önerilere açık olduğumuzu vurgulayarak— bu aydan itibaren 1 litre çiğ süt üretim maliyetini düzenli olarak yeniden kamuoyuyla paylaşmaya başlıyoruz.

Bu çalışmanın geliştirilme sürecinde katkı sunan tüm üreticilerimize, sektör örgütlerine, akademisyenlere ve uzmanlara teşekkür ediyoruz. Ortaya çıkan bu yeni metodolojinin, çiğ süt üretiminin sürdürülebilirliği ve sektörün sağlıklı işleyişi açısından önemli bir yol gösterici olacağına inanıyoruz” ifadelerine yer verildi.1 Litre Çiğ Sütün Üretim Maliyeti

“Açıklanacak yeni maliyet verileri;

• Tarım ve Orman Bakanlığı’nın yeni destekleme modeline göre güncel olarak alınan/alınacak Türkiye’de üreticinin eline geçen ortalama destek miktarını yansıtacak,
• Sektör paydaşlarının ihtiyaç duyduğu öngörülebilirliği güçlendirecek,
• Üretim planlaması ve politika yapıcılar için daha sağlıklı değerlendirmeler yapılmasına katkı sağlayacaktır” ifadelerinin de olduğu TÜSEDAD açıklamasında 1 litre çiğ sütün maliyeti şöyle belirtilmektedir:

“Güncel yem ve diğer tüm giderlerin ve gelirlerin (buzağı ve gebe düve satışı+ süt prim desteği + buzağı prim desteği) dikkate alındığı hesaplama metodumuza göre;

Ekim ayı 1 litre sıcak çiğ süt üretim maliyeti 23,09 TL/lt olarak hesaplanmıştır.

1 litre çiğ sütün soğutma bedeli 0,70 TL/lt olarak kabul edildiğinde soğutulmuş çiğ süt maliyeti de 23,79 TL/lt’dir.

Hizmet bedeli dediğimiz çiğ sütün toplanıp fabrikaya nakliyesi mesafelere göre değişiklik gösterebileceğinden dolayı kullanılmamıştır.”